De komende Corona crash

Het lijkt alsof ’s lands bestuur in een parallel universum leeft waar er geen toekomst bestaat, alleen het heden. En dat ze daarom opnieuw pas reageren op de zoveelste golf als het al te laat is.
En toch hier weer opnieuw een poging uit te leggen welke ellende er ons nog te wachten staat, in de hoop dat er iemand uit zijn droomtoestand ontsnapt.

Dubbelartikel:
Gastcolumn door data analist Stephan Okhuijsen, en een tweede artikel van Grutjes

Ik loop langs de huidige situatie, met ervaringen uit het verleden om vervolgens duidelijk te maken wat er de komende drie weken grofweg staat te gebeuren. Daarna volgt nog wat uitleg over de factoren die een rol spelen, zoals vaccinatie. Om vervolgens te eindigen met een strenge blik op de bestuurders.

Maar eerst de basis. Vandaag zit Nederland op een gemiddelde van 19.000 besmettingen per dag. Dat is 50% hoger dan enig moment eerder in de epidemie.

Grafiek met nieuw gemelde besmettingen per week

Maar alleen positief getest zijn en een beetje snotterend thuis zitten, is natuurlijk geen reden tot paniek. Alleen is het nog steeds zo dat een deel van deze mensen in de problemen komt en naar het ziekenhuis moet, of zelfs op de IC komen te liggen. En er zullen er ook een aantal overlijden.

Momenteel liggen er 1900 mensen met Covid-19 in een verpleegbed en 450 op de IC. Dat leidt nu al tot spanning in de ziekenhuizen en uitstel van reguliere zorg.
Maar hier gaat het niet bij blijven. Want in het afgelopen anderhalf jaar hebben we geleerd dat er een redelijk vast aantal dagen zit tussen de eerste constatering dat iemand Covid-19 heeft en het moment dat een ziekenhuis nodig is. Dat ligt ongeveer op 8 dagen nu. En het duurt vaak nog wat langer voor iemand doorschuift naar de IC. Daar gaan we nu uit van gemiddeld 12 dagen na moment van eerste verschijnselen.
Dat betekent dat we voor de opnames van vandaag moeten kijken naar het aantal gevonden Covid-19 gevallen respectievelijk 8 en 12 dagen geleden. Hierbij hebben we dan vervolgens nodig de recente cijfers over de verhouding tussen aantal gevonden gevallen en ziekenhuisopnames en IC-opnames.

Grafiek covid samenhang

8 dagen geleden waren er iets meer dan 15.000 gevallen. 1,7% daarvan gaat naar het ziekenhuis, ongeveer 240. 12 dagen geleden hadden we 13.000 gevallen, daar gaat 0,35% naar de IC, ongeveer 48 dus. Als u over drie dagen bij NICE cijfers checkt (het duurt altijd even voor ze bijgewerkt zijn), zult u zien dat dit aardig in de buurt zit. Dan moet u vervolgens weten dat een ziekenhuisopname voor Corona gemiddeld 8 dagen duurt. En een IC opname maar liefst gemiddeld 16 dagen.
Dan krijg je dus bij oplopende besmettingen en dus ook oplopende opnamecijfers een “stapeling” in het ziekenhuis.

En dan moeten we weer kijken naar de dagcijfers die vandaag gepresenteerd zijn. Met ruim 21.000 gevonden gevallen hebben we dus over 8 dagen ongeveer 400 nieuwe ziekenhuisopnames en over 12 dagen 75 nieuwe IC opnames. En dat is wat we deze week iedere dag alvast moeten reserveren in de ziekenhuizen. Daar kunnen we nu niets meer aan veranderen.

U snapt dat deze ontwikkeling dus binnen twee weken een onhoudbare situatie oplevert. Een eenvoudige doorrekening geeft dan tegen de 3.000 verpleegbedden gevuld en 600 IC bedden. En dat terwijl de zorg al anderhalf jaar op zijn tenen loopt, er een ziektepercentage van 14% is bij de zorgmedewerkers en veel andere zorg nu al uitgesteld moet worden.
Even sec naar de IC gekeken, is dan de max al bereikt. En het stopt over twee weken natuurlijk niet plotseling.

Grafiek: Benodigde capaciteit: 1084 IC bedden

Voor we over sterfte beginnen misschien ook goed om nu even te laten zien hoe deze ontwikkeling zich verhoudt tot de modellen die het RIVM aan de regering presenteert zodat die zich kunnen voorbereiden op wat komen gaat. Hier de modellen van begin november, waar de eerste nieuwe maatregelen (mondkapjesadvies, qr-codes in uitgaansgelegenheden) op volgde. Op die modellen hebben we de huidige ontwikkeling afgebeeld.

Grafiek: Modellen en werkelijkheid

U ziet, we zitten nu al aan de bovenkant van de modellen. En nog geen effect merkbaar van de maatregelen.

Dan even over de sterfte. Die volgt dus nog wat later. Op dit moment overlijdt 0,3% van de positief getesten na gemiddeld 16 dagen. Oftewel, van de 21.000 mensen die vandaag een positieve uitslag kregen, zijn er over 16 dagen zeker 60 dood. Daar is niets meer tegen te doen. En iedere dag dat we nu weer 21.000 gevallen of meer hebben, iedere keer opnieuw 60 sterfgevallen 16 dagen later.

Tenminste, 60 als Covid-19 geregistreerde sterfgevallen. In Nederland is er geen meldplicht voor dood door/met Covid-19. Dus blijft veel verborgen. En dat blijkt ook al een hele tijd uit de wekelijkse sterfterapportage van het CBS. Vorige week lag de oversterfte op 800. Terwijl het geregistreerde aantal Covid-19 sterfgevallen 160 was. Een deel van die oversterfte kan overigens komen door uitgestelde zorg.

Grafiek: sterfte in NL ten opzichte van het gemiddelde

En voor alle duidelijkheid, dit bovenstaande plaatje gaat over het verleden. Over 2 weken gaat het om 400 officiële sterfgevallen per week, minimaal.

Maar we zijn er nog niet. Want helaas is het zo dat de hoge dagcijfers van vandaag niet de piek zijn. Het aantal gevallen stijgt nog steeds met 40% per week. Dat betekent dat de 21.000 gevallen van vandaag volgende week vrijdag 29.000 zullen zijn. U kunt zelf de calculatie maken hoeveel opnames en sterfte dat dan weer met zich meebrengt.

Dan even de factoren die meespelen.
De vaccins. Werken die dan niet of zo? Jawel, die werken wel. Prima zelfs. Minder kans om ziek te worden, veel minder kans om in het ziekenhuis te komen. Alleen… veel keer een kleine kans levert nog steeds aanzienlijk veel gevallen op. Heel simplistisch gezegd. Stel is sprake van heel weinig mensen die besmettelijk rondlopen. U als gevaccineerde komt er dan (zonder al te veel maatregelen) hooguit 1 per week tegen. U gooit dan twee keer met een dobbelsteen. Als u twee keer zes heeft wordt u ziek. En anders volgende week een nieuwe kans.
Maar nu lopen er ineens heel veel besmettelijke mensen rond, omdat er sprake is van een ongecontroleerde uitbraak. Dat betekent niet 1 keer per week dobbelen, maar 2 keer per dag. Het duurt dan niet lang of ook u gooit twee keer zes.

Dus ja, een vaccin verkleint de kans op ziekte en opname, maar de maatschappij zorgt dat u vaker moet gokken en dat meer mensen meedoen in het gokspel. Kortom, dan stroomt het ziekenhuis alsnog vol.

Nu zijn er natuurlijk mogelijkheden om het dobbelen te voorkomen. Maar daar loopt het al een hele tijd spaak in dit land. Onduidelijke regels, te snel verdwijnen van maatregelen, niet goed communiceren, ontduiken van regels, niet houden aan regels…. etc… Zoals we nu met de geldende regels omgaan, zijn we misschien van een week op week groeipercentage van 60 naar 30% aan het zakken. Maar dat blijft groei.
Het enige wat gaat helpen is een drastische vermindering van het aantal contacten dat iedereen heeft. En daarbij maak ik geen onderscheid tussen gevaccineerden en ongevaccineerden of geteste mensen of ongeteste mensen. Geen van de wegen leveren nu 100% garantie op. En bij de enorme verspreiding die we nu al hebben, is ieder contact een gok.

Nu hoor ik u denken, maar als dat zo is, dan loopt dit toch volledig uit de hand? Waarom grijpt er dan niemand in?

Tja. Zoals gezegd heeft de huidige regering inmiddels een reputatie van te laat reageren. En daar lijkt geen verandering in te komen. De houding blijft heel sterk op het heden gericht. Zoals blijkt uit deze uitspraken van de minister:

Maar leest u ook eens de beantwoording van een vraag uit de Tweede Kamer over de zorgcapaciteit door de minister. Op geen enkel moment inzicht in de komende ontwikkelingen. Alleen maar op het heden hameren.
Hetzelfde geldt voor de belangrijkste adviseur, dhr van Dissel.

De beste metafoor die ik ervoor kan bedenken, gaat over wat begin dit jaar gebeurde bij de overstromingen in met name Duitsland. Er was een enorme wolkbreuk in de bergen/heuvels, die was aangekondigd. Een aantal deskundigen wezen al direct op het gevaar: “Al dat water komt straks in 1 keer naar beneden”. Maar er werd te laat op gereageerd. De beek werd een woeste rivier die alles meesleurde.
En dat gebeurt nu ook. Een aantal mensen kijkt naar de wolken en de heuvels en wat daar zich ontwikkelt. Maar de minister voelt misschien wel nattigheid, maar is bezig met een schepje de beek wat breder te maken en de mensen te vragen om even niet het toilet door te spoelen en vast hun paraplu uit te klappen.

En hoe amusant de metafoor misschien ook is, deze nalatigheid kost mensenlevens en heel veel leed.
Er vallen de komende weken en maanden honderden zo niet duizenden onnodige doden. Duizenden mensen zullen heel lang last houden van Longcovid. De honderden mensen op de IC zijn jaren bezig met het verwerken van het trauma, en zullen maanden worstelen om er fysiek weer bovenop te komen. Zorgmedewerkers raken ziek of overspannen, de zorg zal nog vele jaren nodig hebben om de schade in te lopen en weer op krachten te zijn. En een klein deel van de jeugd zal ook jarenlang ernstige gevolgen ondervinden van wat een onschuldige infectie leek.

Ik verwijt ’s lands bestuur ernstige nalatigheid in hun taak te zorgen voor de volksgezondheid. En is geen enkel excuus. Het “oh, dit verrast ons” bevestigt alleen maar de incompetentie.

Maar wat nu dan?
Eigenlijk is het al te laat voor serieuze maatregelen. Na de zomer hadden de versoepelingen nooit zo snel doorgevoerd mogen worden. Zes weken geleden hadden weer nieuwe (goed uit te voeren) maatregelen ingevoerd moeten worden, zoals meer thuiswerken, overal mondkapjes en meer sturen op isoleren zieke kinderen.
Nu helpt alleen een totale lockdown nog maar een beetje. Maar dan ook echt een volledige lockdown. Maximaal thuiswerken, scholen dicht, geen vrienden of familie op bezoek, horeca en uitgaansleven dicht, alleen essentiële winkels open, etc… En dat zeker 3 weken.
Alle andere varianten zullen deze golf alleen maar over langere tijd uitsmeren en de zorg langer overbelast laten. Er bestaan geen aangename of makkelijke keuzes meer.

Ik wens iedereen de komende weken veel sterkte en wijsheid toe. En probeer vooral zelf zo min mogelijk bij te dragen aan de verspreiding.

Naschrift 20-11-2021: Als de minister zegt dat hij denkt dat de ziekenhuizen het net aankunnen en dat dat acceptabel is, dan betekent dat hij ook minimaal 60 sterfgevallen per dag acceptabel vindt. Maar dat is dan de spreekwoordelijke olifant in de kamer.

Stephan Okhuijsen is factchecker en data-analist bij Datagraver.
Grutjes mocht zijn laatste column met vriendelijke toestemming overnemen van Sargasso.

 

Aanvulling door Grutjes

Veel dank aan Stephan Okhuijsen voor de tekst hierboven! De grafiek in de header is trouwens niet van Steeph, maar door Grutjes toegevoegd. Hier volledig:

Grafiek World in Data: Nederland heeft bijna drie keer zoveel besmettingen als de UK

Voor wie denkt: “Ja maar, in India en Brazilië testen ze vast nauwelijks”:
De cijfers over het aantal testen in Brazilië zijn inderdaad niet erg betrouwbaar. Maar in India wordt juist veel meer getest dan in Nederland: 15 keer zo vaak per gevonden besmetting.

Intussen in Nederland… Gezien dat de GGD zegt dat ze aan haar max aantal testen zit, gezien de nog altijd stijgende rioolwatermetingen en het feit dat meer dan 23% van de testen in NL positief is, kunnen we juist het omgekeerde concluderen:
In Nederland zijn de besmettingscijfers momenteel in werkelijkheid veel hoger dan dat we meten.

Doden

Het CBS liet afgelopen week weten dat momenteel ook het aantal coronadoden waarschijnlijk vijf keer zo hoog is als uit de dagelijkse RIVM cijfers blijkt. Dit komt doordat onze overheid het melden van corona als doodsoorzaak nog altijd niet verplicht heeft gesteld: kennelijk is dat informatie die niet goed uitkomt.

Vandaag stierven 55 mensen aan corona. Dat zijn er dus waarschijnlijk eigenlijk 275.
Het officiële sterfterecord (gemiddelde over 7 dagen) volgens RIVM, is maar liefst 120 doden lager.

Kinderen

Hoewel OMT lid Illy ons keer op keer bezwoer dat kinderen niet besmet kunnen raken, pardon: niet besmettelijk zijn, pardon: niet ziek worden, pardon: niet ernstig ziek worden, pardon: niet doodgaan, pardon…
…zijn kinderen op dit moment de grootste besmettingsbron buiten de voordeur.

En hoewel het gelukkig waar is dat kids minder snel heel erg ziek worden, zijn ze helaas bepaald niet veilig: naar verwachting komt 1 op elke 200 besmette kinderen in het ziekenhuis terecht.

Gezien het aantal kinderen in Nederland, en het feit dat het kabinet meermaals duidelijk heeft gemaakt dat ze er van uit gaat dat iedereen die niet gevaccineerd is, besmet gaat raken, en ze daar ook niets tegen gaat doen, zullen er uiteindelijk ongeveer 10.000 kinderen het ziekenhuis ingaan. Mits daar plek is…

Long Covid

Hoe is het met de volwassenen? Over sterfte hebben we het al gehad, maar het aantal mensen met Long Covid is veel groter. Dat een enorme groep daarvan chronisch ziek wordt, wellicht nooit meer kan werken, en zo groot is dat we nu al weten dat onze sociale zekerheid en zorg sowieso gaan omvallen de komende decennia, is iets waar onze politici en media graag niet teveel aandacht aan besteden.

Over welke aantallen hebben we het dan?

Volgens de GGD ontwikkelt 20 tot 66% van de besmette ongevaccineerden Long Covid.

Volgens onderzoek gepubliceerd in The Lancet (en oa New York Times) hebben mensen die volledig gevaccineerd zijn maar toch besmet raken, slechts de helft minder kans om Long Covid te ontwikkelen. Dat is met de cijfers van de GGD in je achterhoofd dus 10 tot 33%.

En dan hebben we het alleen over ernstige klachten. Kijken we iets breder, dan zijn de aantallen nog veel hoger. Maar liefst 80% van de besmette personen heeft minstens 1 van meer dan 50 langetermijneffecten van corona, blijkt uit een onderzoek gepubliceerd door Nature.

Acute ramp en lange termijn ramp

Het stuk van Steeph is duidelijk genoeg. Stephan heeft het over de acute rampzalige situatie waar we nu in zitten. Ik wilde toch ook nog iets zeggen over de langere termijn. Nogmaals: bij deze besmettingsaantallen is de kans dat we nog iets van zorg en een sociaal vangnet voor iedereen overhouden, gewoon nihil, nog afgezien van het enorme leed wat de ziekte zelf toebrengt.

Het is geen toeval dat sociaaldarwinisme enorm in opkomst is in Nederland. Dit beleid leidt onherroepelijk naar een recht van de sterkste, zowel acuut voor de ziekenhuispoort met code zwart, als op de langere termijn in vrijwel elk opzicht.

Hallucinante reacties politici

Volgens Rutte hebben we misschien… tevéél maatregelen genomen.

En hoe zit het dan met extreemrechtse wappies, pardon, laten we positief blijven, de pro-ziekte activisten, hebben zij oplossingen? Jawel, maar niet voor corona, wel voor democratie. Vinden ze.

Luister dus liever naar het laatste filmpje hieronder. Hoewel ik kook van woede als ik het zie.

Omdat mensen die zich kapot werken in de zorg, die dankzij burnouts al met 14% ziekteverzuim kampen en die nu in nog meer shit worden gestort, nu ook nog eens daarnaast een publiekscampagne moeten gaan voeren.

Omdat Hugo de Jonge het niet doet.
Omdat in het kabinet en de Tweede Kamer elk gevoel van urgentie ontbreekt.

Verder lezen op Twitterdraadjes:
– over 2G en zondebokdenken
– Waarom één van de bekendste immunologen het Nederlandse beleid “INSANITY” noemt.

Of natuurlijk ons artikel van 16 maart 2020, waarin we al deze ellende al voorspelden, lieten zien waar de strategie van het kabinet toe zou leiden, en wat een goed alternatief is: namelijk luisteren naar de WHO.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.